lunes, 22 de marzo de 2010

HISTORIAURRETIK DIRAUEN SLALOM-A



Ulermena lantzen:

1) Norvegian antzinatik erabiltzen zituzten eskiak.

2) Elur gaineko lasterketa deskribatu zuen, lehiakideak atzerritarrak ziren aipatuz.

3) Ull jainkoa, arkulari eta eskiatzaile trebea aipatu zuen bere obran.

4) Merkataritza harremanei,migrazio mugimenduei eta gerrei esker eskia mundu osoan zabaldu zen.

5) Izugarrizko garrantzia eduki zuen. Erregearen mandatuz, herritar guztiek eskiatzen ikasi behar zutelako.

6) Eskien luzera laburtzea zen. Mathias Zdarskyk-aren eskutik gertatu zen.

domingo, 21 de marzo de 2010

HOMO ECONOMICUS



A) Ulermena:

1- Ez, denek bizitzan zehar laguntza behar dutelako.

2- Emakume etorkinek, normalean, maila altuko emakumeek ez zaie gustatzen lanean lan egiten dute.

3- Ez dute trabailatu lan horretan betiko, bizitza zikloaren arabera aldatzen direlako.

4- Haiek merkatutik kanpo egindako lanak egiten dituztelako eta haiek ez badute egiten, nork egiten du?

B) Gaia eta laburpena:

Gaia: "Homo economicus"-ko atzean dauden pertsonak eta gauzak eta bere deskribapena.

Laburpena:
"Homo economicus" pertsona indepententea , arrazionala eta dotorea da. Hala ere, benetan, denek laguntza behar dute bere bizitzan zehar, baita gizon hau ere. Izan ere, emakumeak, normalean, arduradunak dira gizonak zaintzea. Zainketa lanak ez dira linealak, beti ez dute gizona zaindu, umeak ere zaintzen dute. Horregatik, egizatatuta dago ekonomia, emakume barik, hondatuko litzateke, haiek merkatutik kanpo egindako lanak egiten dute eta.

C) Moldatu esaldiak:

1-Ekonomia merkatuaz arduratzen da. Ondorioz, merkaturik kanpo egindako lanak ez ditu kontuan izaten.
2- Sistema ekonomikoa autonomo bezala azaltzen zaigu. Hala ere, nabarmena da erreprodukzio lanik gabe ez lukeela luzaro iraungo.
3- Inkesten arabera, emakumeek etxeko lanaren %75etik gora egiten dute. Beraz, gizonen partaidetza askoz txikiagoa da.
4-  Bizitzan, nolanahi ere, noizbait, denok dugu besteen laguntzaren beharra. Merezi du hori kontutan izatea.

D) Idazlana:

Zaintza lanak eta ekonomia

Gaur egun, gizartean zaintza lanak oso importanteak dira, haiek barik, seguraski, munduko sistema hondatuko litzateke. Batzuen ustez hau da egia; baina... hala ote da benetan?

Alde batean, guztiok jakin dugu zainketa lanak egiten dituztenak, ia beti, emakumeak direla. Baina ez emakume guztiak, maila altuko emakumeak beste emakumeei uzten dietelako lan hori. Normalean, beste emakume horiek ikasketak barik eta diru barik etorkinak dira. Horregatik, ezin dute beste gauzetan lan egin eta hori ez da ona: norbaitek egoera hau aprobexatu ahal izango luke diru gutxi ordaintzean, denbora asko lan egitea eragintzean. Hala ere, haiei esker ekonomia aurrera joan ahal da, haien zainketak besteei utzi diete bere lana zentratzea eta haien proiektuak garatzea.
Hau ikusi eta gero, erraz egiaztatu ahal dugu ikuspuntu hau, adibidez: nik aisialdia dudanean, etxerako-lanak azkar egiten ditut eta haiek egin eta gero, beste gauzak egin ahal ditut; baina nire logela garbitu behar dudanean, ezin dut eduki denbora nire gauzak egiteko. Finantzako munduan berdin gertatzen da, hori dela eta ekonomian lan egiten duten pertsonak ( ez gizonak bakarrik) norbait behar dute haiek zaintzeko.
Azkenengo hariari jarraituz, gaur egungo lagunartean emakume guztiak ez dira etxean geratzen umeak zaintzen eta janaria prestatzen, gaur egungo emakumea lanera joan da egunero eta, gero eta gehiago, zainketa lanak atzean uzten ari da.
Betebeharrak emakume eta gizonaren artean banatzen ari dira, egia da oraindik desberdintasunak irauten direla, baina hurbilago gaude ezberdintasunak ezabatzea. Hau lortzeko aurreiritziak desagertarazi behar ditugu eta ez dago dudarik buru zabalarekin eta nahimenarekin helburura apur-apur helduko gara.

jueves, 11 de marzo de 2010

BARNE OREKA




A) Ulermena:
1- Frankismoak ekarritako isolamenduak zirkuaren gainbehera penagarria eragin zuen eta.

2- Li Xining da. Bere karisma eta bere lortzeak izugarri direlako.

3- Jantziek, makillajeak, koreografiek eta argiek emanaldiari kohesia ematen diote.

4- Txinako zirkuak saio gehiago dauzka.

B)

Gaia: Zirkuaren historioa eta Txinako zirkuaren bilakaera.

Laburpena:
Zirkua etorri zenetik, ikuskizunaren zaletasuna hedatu zen. Hala ere, herrialdeko beste aldetan, frankismoari esker, bere gainbehera oso penagarria zen. Txinan, ordea, zirkuari lehentasun eman zioten; honen ondorioz, berriztapena martxan jarri zuen. Li Xining artistak asko lagundu zuen Txinako zirkuari: hari esker bere emanaldiak izugarriak dira. Izan ere, txinatarrek bere zirkua aldatzea lortu zuten, eta orain saio zoragariak eta ziragarriak agintzen dute.

C) Moldatu esaldiak:

- Yongzhonek adierazi du buruaren eta gorputzaren arteko orekak baino ez dela lortzen ezinezko dirudiena.
- Ez da izar handirik egongo, teknika guztiekak menperatzen baitituzte guztiek.
- Estetika da nagusi emanaldian. Indarra eta arriskua, aldiz, ez.
- Gorputzari gorazarra egin nahi diote saioan. Horretarako, mugimendu dotore bezain ezinezkoak erakutsiko dituzte.

D) Idazlana:

Zirkua munduko emanaldirik onena da, gauza zoragarriak ikusi ahal dira aretoan.
Orain dela urte asko, zirkura joan nintzen. Ikuskizunera joan baino lehen, nik ez nekien zer aurkituko nukeen, inoiz ere ez nuen ikusi zirkuko saiorik. Dena den, nire ama esan zidan zirkura joan nahi dudan egunean, nik asko pentsatzen nuen, txikitan elefanteek beldurtzen ninduten.
Ez dakit zergatik, baina elefante bat ikusi nuenean ikaratzen nintzen. Azkenean, zirkura joatea erabaki nuen ikusgura beldurra baino handiago zen.
Zirkuan, dena oso arraroa eta bitxia nirudien, baina ez zitzaidan axola, pailasoak eta animaliak ikustera nindoalako. Nire amarekin nindoan, baita ere nire ahizparekin eta Noeliarekin, haiekin denbora laster igaro zen. Eguna oso dibertigarria zen, sartzerakoan sarreran egon zen neska ezustean harrapatu ninduen, bihurrikatzen ari zen eta. Hala eta guztiz ere, gure lekura joan ginen eta, han, emanaldi guztia ikusi genuen. Noizbehinka, zirkuaren zuzentzailea ume batzuk atera zuten eszenatokira lehoiekin jolastera edo tigreekin ibiltzera. Jostagarria zen ume horietako beldurra ikustea, nik seguru sentitu nintzelako. Ziur aski, haiek gauza bera egingo lukete, horregatik ez nintzen hobedun sentitu.
Laburbilduz, zirkura joatea esperienztia zoragarria zen, hori dela eta ez dut inoiz ahaztuko.

sábado, 6 de marzo de 2010

domingo, 21 de febrero de 2010

IKAROREN AMETSA BETETZEN


a) Ulermena

1. Ez, ezin dut, hegazkin batetik jaitsi behar da.

2. Delta hegoarekin abiada handiagoa lortzen ahal da.

3. Eguraldiaren menpean dago, horregatik haizea ez badago ezin duzu parapentea praktikatu.

4. Teknika ikasiz gero, nahiko erraza da.

b)

Gaia: Hegan egiteko mota desberdinak.

Laburpena:
Gizakiek hegaz egin ahal dute era desberdinaz: hegazkinekin, jausgailuekin, delta hegoekin... Hala ere, mota hauek diferentzia handiak dauzkate. Batzuk eguraldiaren menpean daude eta besteak leku altuak behar ditu. Nolanahi ere, tramankulu horiek gizakiak hegaz egiteko bide dira, bere ametsak gertatzeko.

c) Moldatu esaldiak
- Ekipo oso batek 2000 euro inguru balio ditu, dena den, ekipoa aloka daikete.
- Batistek esan digu pilotu autonomoa izateko azterketa egin behar dela eta baimena atera.
- Nahikoa ibilbide zailak dira, normalean ez dira denak iristen helmugara.
- Giro ezin hobea eta solidarioa da parapentearen ingurukoa; beti baitago norbait zurekin joateko.

d) Idazlana

Denok behar ditugu ametsak, bizitzeko itxaropena ematen digutelako. Horregatik, oso inportantea da gizartearentzat banakako ametsak eta taldeko ametsak mantentzea. Hala ere, batzuen ustez ametsak ez dira ezertarako ez balio, baina... hala ote da benetan?
Nik uste dut ametsarik gabe ezin dugula bizi. Hori dela eta, oraindik ez dakit zein den nire bizitzako ametsik handiena, baina egun batean jakingo dut, ziur nago. Une honetan nire ametsa munduan zehar bidaia egitea da: zoragarria izango litzateke. Nire ametsa lortzeko gogor saiatuko behar izango dut, baina ez dira erraza gertatuko, diru gehiago behar delako munduko leku guztiak bisitatzeko.
Lehenago, Europan zehar tour bat egitea gustatuko litzaidake, oroigarri izugarri asko daude hiri nagusietan, baita inguru miragarriak ere. Gero, Asiara joango nintzateke, han tenpluetan sartuko nintzateke eta gauza asko erosiko nituzke, bertan arropa eta elektroniko artikuluak merkeenak dira eta. Kontinente honetan geldialdi berezia egingo nuke: Japonian egun batzuk emango nituzke, herrialdi osoa ezagutzeko.
Asiara joan eta gero, Amerikara joango nintzateke eta, amaitzeko, Afrikara ikustera joango nintzateke.
Beno... hau da nire ideen bidaia, ez dakit egun batean egin ahal izango dudan, baina gauza bat seguru da: ametsekin ere bizi ahal da.

lunes, 8 de febrero de 2010

ELAKARRENGANAKO BEGIRUNEA



a)Ulermena

1. Kalitateko agerraldi intimista aurkeztu du.

2. Nortasun harrotasun soberak ezberdintasuna galtzestea bultzatu nahi du.

3. Aspalditik musika eta dantzaren munduan dabiltza eta.

4. Ez, ez da ona beste kulturak eta ohiturak ezagutzea oso onuragarria delako.

b)
Gaia: Begirunea konpainiako ezaugarriak eta bere bilakaera.
Laburpena:
Begirunea konpainiak bi kulturak nahasten du dantza, musika eta antzerkiaren bidez. Sei pertsonak osatzen dute talde hau, gogor lan egiten. Hilabete batzuetan ,entseguak eta entseguak egiten, ipuin bat kontatzea lortu dute: ipuin honetan bi haurrek elkar ulertu dute dantzarekin.
Izan ere, konpainiaren helburua tolerantzia eta begirunearen mezua hedatzea da.

c) Moldatu esaldiak
-BEGIRUNE konpainiaren proiektua oso interesgarria da. Beraz, espero dezagun proiektuak behar duen sostengua lortzea.
- Dantza adierazpen molde unibertsala da. Ondorioz, dantzaren bidez urruneko diren bi kulturen arteko elementu komunak adieraz daitezke.
- Nortasun harrotasun soberak ezberdintasunak gaitzestea bultzatzen du. BEGIRUNE konpainiaren lanak, ordea, elkar ulertzea bultzatzen du.
- Komunikatzeko tresna ezberdinak erabiltzen dituzte. Esate baterako: musika, dantza eta antzerkia.
d) Idazlana

Ezberdintasunak saihestea oso inportantea da egun hauetan, jende askok, beste kulturaren pertsona ikusten dutenean, gaitzespena nabaritzen dute. Batzuen ustez kulturak eta ohiturak nahastea ez da oso ona gizartearentzat, baina... hala ote da benetan?
Alde batetik, orain dela urte batzuk jendeak ezin zuen beste herrialdeko pertsonekin tratatzea, urte horietan ez zeudelako atzerritar asko bere herrietan. Horregatik, arraroa iruditzen zaio beste kulturako pertsonekin hitz egitea. Hala ere, hori ez da aitzakia, denbora igarotzen delako eta gehienak ez du ezer egingo bereizkeriazko egoera aldatzeko.
Gobernuak ere dauka erantzukizuna, inter-kulturazko ekintza oso gutxi da eta, hori dela eta, jendea ez dago kontzientziatuta komunikazioa bultzatzea oso onuragarria dela guztientzat.
Bestetik, oraindik aurreiritziak ez dira desagertu. Honen ondorioz, atzerritarrak ez dira onartuta leku batzuetan, bertakoek lapurtzeko eta gauza txarrak egiteko etorri direla uste dutelako.
Hau dena ikusiz gero, nire ustez egoera hau ezin dugu onartu, atzerritarrek eskubideak dauzkate, baita obligazioak ere. Horregatik lan egitera etorri badira eta baketsuak badira, ez dut ikusten inolako problemarik. Hala eta guztiz ere, arazoak sortu ahal dira atzerritarrak lapurtzera etorri direnean, kasu honetan beste atzerritarrek pairatzen dute portaera hori, aurreiritziak sortzen direlako.

jueves, 4 de febrero de 2010

BEHARREZKO DEN OHITURA




Ulermena

1. Bizitzan oreka zaintzea laguntzen da.

2. Begiak izten eta gustuko oroitzapen batean pentsatzen erlaxatu ahal dut.

3. Azkena da nire gogokoena, nire une preziatuenak oroitu ahal ditut.

4. Teknika baino garrantzitsuagoa irmotasuna da.

Gaia

Erlaxatzeko forma desberdinak.

Ideia nagusiak

- Erlaxazioa oso garrantzitsua da osasunarentzat.
- Mota desberdinak daude
- Osasun indartsua lortzeko irmotasuna beharrezkoa da.
- Oreka eta lasaitasuna lortzeko egunero burutu behar dira erlaxazio teknikak.
- Teknika horiek helburu desberdinak dauzkate: fobiak eta beldurrak lantzea, depresioa sendatzea...

Moldatu esaldiak

1. Erlaxazioa lantzeko teknika ugari daude, esate baterako: pasiboa, muskular progresiboa, bistaratzea, yoga...

2. Erlaxazioak asko laguntzen du antsietate kasuetan. Beraz, asko erabiltzen da fobiak edo beldurrak lantzeko.

3. Estresak gaixotu egiten gaitu. Erlaxazioak, ordea, sendatu.

4. Nonahi praktikatu genezake eralxazioa. Jakina, horretarako erlaxazio teknikak ezagutu behar dira.

Idazlana

Nire oroitzapen gogokoena nire musika taldeko gustokoena kontzertua da.
Cinema Bizarreko kontzertua azaroan gertatu zen, baina nik udatik nekien Espainiara etorriko direla . Etorriko direnez jabetu nuen egunean ezin nuen sinetsi, Cinema Bizarre talde aleman bat delako; halaber ez da oso ospetsuena.
Hasieran Bilbora etorriko zirela uste nuen, hala ere, gerotxoago, hona ez zirela etorriko nekien: une honetan ez dudala ikusiko pentsatu nuen, Iruinara joango ziren eta. Nire gurasoekin asko eztabaidatzen nuen haiek ez zutelako nahi bertara joatea igande batetan. Gainera, kontzertua ez zen hasten seira arte eta hurrengo egunean eskolara joan behar nuen.
Azkenean nire gurasoekin konponbidera heldu nintzen, ondo portatuko banintz eta herrira joango banintz, kontzertura eramango gaituzkete nire ahizpa eta ni. Baietz esan zigutenean oso pozik nengoen eta sarrerak erostera nindoan.

Kontzertuaren eguna oso urduri egon nintzen eta goiz jaiki nintzen. Han arazoak hasi ziren: sarrerako kontzertu-gelara sartzeko ordua gaizki zeuden, horregatik bi ordu egon behar genuen ilaran.
Barruan dena oso handia zen, 50 pertsonak bakarrik joan ginen eta!. Hain jende gutxi ikusi dudanean ezin nuen sinesti kontzertua pribatua balitz izango baitzen. Erdi ordu emanez gero, Nox Internaren kontzertua hasi zen: nik ez nuen ezagutu baina asko gustatu zitzaizkidan..

Halako baten, Cinema Bizarreko kontzertua hasi zen. Zoragarria zen, jende gutxi egon ginenez eta, argazki asko atera ahal nituen eta haiek ukitu ahal nituen. Kontzertua hain berandu amaitu zen, hamaikan, baina merezi zuen bateriaren eskuohiala hartu nuen eta.

Laburbilduz, niretzat Cinema Bizarre ikusi nuen eguna oso garrantzitsua da, hori dela eta ez dut inoiz ahaztuko.